Fried van Hoof aWard

In leven pleitbezorger voor de rechten van de mens

Prijsuitreiking 2016

Op vrijdag 2 december 2016 werd de Fried Van Hoof Award voor de tweede keer uitgereikt. Dit gebeurde in Gent in de prachtige Sint-Vincentkapel in de aanwezigheid van ruim 100 gasten. Onder regie van de gastvrouw, Fien Sabbe, namen zij kennis van de vijf door de jury genomineerde inzendingen.

Uiteindelijke ging de prijs naar "Wij zijn hier", een groep vluchtelingen die elkaar steunt en die het lot van uitgeprocedeerde vluchtelingen zichtbaar maakt.

Het was wederom een bijzondere bijeenkomst waarvoor alle dank weer toekomt aan Walter van Steenbrugge, lidvan de jury en advocaat te Gent

Hieronder de toespraak van Marion van Hoof-Ward bij het uitreiken van de prijs.

****

Genomineerden, juryleden, ex- studenten van Fried, vrienden en vriendinnen en andere genodigden.

Het voelt heel bijzonder aan om voor de tweede keer, aan een van de ons zojuist voorgestelde genomineerden, een mensenrechtenprijs te mogen overhandigen. Mooi, omdat de mensenrechten in deze tijd meer aandacht verdienen dan ooit, en dat het op deze mooie locatie kan plaatsvinden, in het zeker zo mooie Gent!

Een prijs die de naam van mijn overleden echtgenoot, Fried van Hoof, heeft gekregen. Hij, Fried, die bescheiden maar altijd vasthoudend, zijn hele werkzame leven in het teken van de schendingen van de mensenrechten heeft gesteld. Niet alleen door te publiceren over mensenrechten of door jonge studenten te leren hoe belangrijk de bescherming is van het Europees Verdrag voor de Rechten en Vrijheden van de Mens,  maar ook door het daadwerkelijk verdedigen van de slachtoffers. En dan in het bijzonder slachtoffers die zich niet kunnen verdedigen zoals vluchtelingen en kinderen.

Deze prijs is uniek omdat dit een prijs is voor zeer uiteenlopende projecten en bijzondere initiatieven.

Zo is er de indrukwekkende, zeer uitzonderlijke boodschap van Michel Visart. Deze man heeft als vader, binnen de 24uur,  nadat hij het slechtste nieuws had vernomen dat iemand kan krijgen, nl. het verlies van een kind door een nietsontziende aanslag, publiekelijk een getuigenis afgelegd die onze wereld deed stilvallen. In de momenten van diepe smart stuurde hij een signaal uit van tolerantie en riep hij op om haat niet met nieuwe haat en blinde repressie te beantwoorden. In tijden van polarisatie en wraak, een bijzondere en hoogstnodige boodschap.

Ook het jarenlang de handen uit de mouwen steken door kleren en eten te brengen naar Lesbos of een ander Grieks eiland zoals “Because we Carry” en “Live for Lifes” doen, hebben de juryleden geprezen om hun krachtig en belangeloos basiswerk. De jury heeft veel aandacht besteed aan de initiatieven die in alle stilte werden genomen, vooral  door jongeren, die ook Fried zo na aan het hart lagen, in hun strijd voor fundamentele mensenrechten. “Because we carry” en “Live for lifes” mag velen tot voorbeeld strekken en is een verademing in een leefcultuur van vaak  wegkijken en egoïsme.

 Noodlijdende gezinnen, als wrakhout aangespoeld aan Griekse en Italiaanse kusten, voorzien van de meest elementaire goederen is een blijk van grenzeloze solidariteit. Het recht op leven, op een menswaardig bestaan is een goed dat hoog aangeschreven staat in het Europees Verdrag voor de Rechten en Vrijheden van de Mens.

Veel erkenning gaat ook steeds uit naar de kunstenaars. Hun beeldende kracht en verbeelding laat de jury niet onberoerd. Kamagurka en Herr Seele zijn sedert jaren zeer actief in de Lage Landen. Zij zetten het publiek aan tot nadenken, ze belichten het onbelichte, maken het onzichtbare zichtbaar, en tasten hoeken af waar niemand gaat zoeken. Cartoonisten zijn de jongste jaren ook het doelwit geweest van weerzinwekkende aanslagen en haatboodschappen. Vandaar dat hun rebellie des te meer onze grote waardering verdient. De prenten van Kamagurka en Herr Seele gaan de wereld rond via de sociale media. Ook dit internationaal aspect ontging de jury niet. Op de vrijheid van expressie mag niet, nergens en nooit worden ingeboet.

Deze nominatie sluit naadloos aan bij de moedige en uitstekende programmamaker Rudy Vranckx, die jonge journalisten de ogen opent voor de ontoelaatbare verdrukking van het journalistenvak.

De censuur, het muilkorven van de journalistieke vrijheid, is vandaag bittere realiteit, denk hierbij aan Turkije, en moet blijvend bestreden worden. Daarom is het goed dat mensen zoals de heer Vranckx voorop gaan in de strijd tegen deze kwalijke evolutie en jonge journalisten, “jonge nomaden” worden ze terecht genoemd, coachen en hun daadkracht leren.

Meer dan vorig jaar heeft de jury uit een scala van verschillende initiatieven in België en Nederland moeten kiezen. Als je er over nadenkt is het eigenlijk triest want de initiatieven zijn het antwoord  op een steeds meer verhardend klimaat.

Vorig jaar werd de prijs toegekend voor de documentaire “9999” van Ellen Vermeulen over de mensonterende situaties van geïnterneerden in België.  Deze situatie is op vandaag nog maar weinig verbeterd.

***

Met het toekennen van de aWard, toen en nu, hoopt de jury van harte dat de overheden en andere instanties zich het lot van hen die bescherming behoeven, aantrekken en echt veranderingen tot stand brengen.

Het is niet verbazingwekkend dat dit jaar, in België en Nederland, het vluchtelingenprobleem sterk in de belangstelling staat. Als we het hier hebben  over human rights unlimited, zijn mobiliteit en mensenrechten aan elkaar verbonden. Vluchten omdat je leven in gevaar is en je alles moest achterlaten, je rechten afgepakt, in de hoop ergens een beter bestaan te vinden.

De boodschap uitzenden dat het hier gaat om mensen, met onvervreemdbare rechten, lijkt In deze dagen nodiger dan ooit, en is geheel in lijn met het werk van Fried van Hoof” schreef een van de juryleden”. 

De organisatie “Wij zijn hier/ We are Here” heeft op een hoogst originele en daadkrachtige wijze, de staatlozen, de “sans-papiers”, die overgeleverd zijn aan de willekeur en die uitgesloten worden van hun bestaan, hun menszijn, op de kaart gezet. En hoe!

Dagdagelijks roepen zij op tot erkenning dat ook zij mensen zijn die evenwaardig zijn aan de mensen met papieren, en dat zij, zonder discriminatie, kunnen genieten van basisvoorzieningen en hun plaats moeten krijgen in een leefbare wereld, zoals het Mensenrechtenverdrag het eist.

Het is dan ook met diep respect dat ik dit jaar de prijs, een kunstwerk dat de toepasselijke naam  “Menswezen” draagt , mag uitreiken aan de groep “Here we Are” uit Amsterdam.

Ik wil grote waardering uitspreken voor alle genomineerden en ik kan alleen maar zeggen dat zij alles vertegenwoordigen waar Fried voor stond. Uiteindelijk gaat het niet om de prijs maar waar je voor staat, en vanavond is dat mensenrechten.

***

Tot slot wil ik de wijze jury bedanken voor hun betrokkenheid en inspanning en last but not least de inspirator van deze avond Walter van Steenbrugge die met zijn team achter de schermen alles georganiseerd heeft.

Ik wil bedanken voor uw aanwezigheid en aandacht.